$400-მილიარდიანმა ფარმაცევტულმა მეგაგარიგებამ ინვესტორები ვერ დაარწმუნა

AstraZeneca-სა და Bristol Myers Squibb-ის შესაძლო გაერთიანებაზე გავრცელებულმა ინფორმაციამ ფარმაცევტულ სექტორში დაახლოებით 400-მილიარდდოლარიანი გარიგების პერსპექტივა გააჩინა. ასეთი მასშტაბის შერწყმა მსოფლიოს ერთ-ერთ უდიდეს წამლების მწარმოებელს შექმნიდა, თუმცა ინვესტორების პირველადი რეაქცია ფრთხილი იყო.

დიდ ფარმაცევტულ კომპანიებს მუდმივად სჭირდებათ ახალი წარმატებული პრეპარატები, რადგან ძველ წამლებზე პატენტები იწურება და იაფი კონკურენტები ჩნდება. სხვა კომპანიის შეძენა კვლევითი პორტფელის სწრაფად შევსების გზაა, მაგრამ მყიდველი ხშირად მაღალ ფასს იხდის იმ პროდუქტებისთვის, რომელთა მომავალი გაყიდვებიც ჯერ გარანტირებული არ არის.

ორივე ჯგუფს ძლიერი პოზიცია აქვს კიბოსა და სხვა რთული დაავადებების მკურნალობაში. გაერთიანებას შეუძლია კვლევის ხარჯების გაზიარება, გაყიდვების ქსელების გაერთიანება და რამდენიმე წამლის ერთ პაკეტად განვითარება. ამავე დროს, ორგანიზაციების ინტეგრაცია, თანამშრომლების შესაძლო შემცირება და კონკურენციის მარეგულირებლების თანხმობა დიდ რისკად რჩება.

ფარმაცევტულ გარიგებაში თითოეული წამლის კლინიკური ეტაპი ცალკე ფასდება. უკვე გაყიდვაში არსებული პრეპარატი უფრო პროგნოზირებად შემოსავალს ქმნის, ადრეული კვლევა კი შეიძლება უდიდეს ბაზრად ან სრულ მარცხად იქცეს. ამიტომ $400-მილიარდიანი სათაური საკმარისი არ არის: საჭიროა პატენტის ვადა, კვლევის წარმატების ალბათობა, მომავალი კონკურენტი და თითო პროდუქტის შესაძლო გაყიდვა.

მარეგულირებელი განსაკუთრებით შეამოწმებს, ხომ არ გაერთიანდება ერთი დაავადების მკურნალობის ზედმეტად ბევრი კონკურენტი. ზოგ შემთხვევაში კომპანიებს კონკრეტული პრეპარატის ან კვლევითი პროგრამის გაყიდვა შეიძლება მოსთხოვონ. ასეთი პირობა გარიგების თავდაპირველ ეკონომიკას ცვლის, რადგან მყიდველი შეიძლება სწორედ იმ აქტივს კარგავდეს, რომლისთვისაც მაღალი პრემიის გადახდა სურდა.

მოკლე შეჯამება: AstraZeneca–Bristol Myers Squibb-ის შესაძლო გაერთიანება მასშტაბით ისტორიული იქნებოდა, მაგრამ ჯერ მოლაპარაკებაა და არა შეთანხმებული გარიგება. ღირებულებას შექმნის არა ორი სახელის შეკრება, არამედ უკეთესი კვლევა, დაცული პატენტები და იმაზე მეტი მოგება, ვიდრე კომპანიები ცალ-ცალკე მიიღებდნენ. ინვესტორმა უნდა დაელოდოს ფასს, დაფინანსებას, მარეგულირებლის პირობებსა და კონკრეტული წამლების ეკონომიკურ დასაბუთებას. ოფიციალური შეთავაზების გარეშე $400 მილიარდი მხოლოდ შესაძლო მასშტაბია და არა საბოლოო გარიგების ფასი.